4 Nhược điểm của điện toán đám mây - Cloud Computing cần lưu ý
Điện toán đám mây giúp doanh nghiệp giảm đầu tư hạ tầng, triển khai hệ thống nhanh và mở rộng tài nguyên theo nhu cầu. Tuy nhiên, cloud computing không tự động loại bỏ mọi rủi ro trong quá trình vận hành. Doanh nghiệp vẫn cần cân nhắc về kết nối Internet, bảo mật dữ liệu, chi phí sử dụng và mức độ phụ thuộc vào nhà cung cấp trước khi triển khai.
Nhược điểm của điện toán đám mây - Cloud computing
Mức độ ảnh hưởng của từng nhược điểm phụ thuộc vào loại dịch vụ doanh nghiệp sử dụng, cách thiết kế hệ thống và năng lực quản trị nội bộ. Dưới đây là 4 vấn đề cần được đánh giá trước khi đưa website, ứng dụng hoặc dữ liệu lên cloud.
Infographic: 4 nhược điểm của điện toán đám mây - cloud computing
1. Phụ thuộc vào kết nối Internet và băng thông
Điện toán đám mây cung cấp tài nguyên thông qua Internet. Vì vậy, nếu đường truyền của doanh nghiệp không ổn định, người dùng có thể gặp khó khăn khi truy cập máy chủ, phần mềm, dữ liệu hoặc hệ thống quản trị.
Sự cố này không nhất thiết bắt nguồn từ nhà cung cấp cloud. Doanh nghiệp có thể gặp gián đoạn do mất mạng nội bộ, lỗi thiết bị mạng, vấn đề với nhà cung cấp Internet, độ trễ cao hoặc băng thông không đủ đáp ứng lưu lượng truy cập.
Với các hệ thống cần trao đổi dữ liệu liên tục như website thương mại điện tử, phần mềm quản lý, hệ thống chăm sóc khách hàng hoặc ứng dụng giao dịch trực tuyến, kết nối không ổn định có thể làm giảm hiệu suất làm việc và ảnh hưởng đến trải nghiệm người dùng.
Để hạn chế rủi ro, doanh nghiệp nên:
- Sử dụng từ hai đường truyền Internet trở lên đối với hệ thống quan trọng
- Có phương án chuyển đổi khi một đường truyền gặp sự cố. Theo dõi băng thông, độ trễ và tình trạng mất gói tin. Lựa chọn trung tâm dữ liệu có vị trí phù hợp với người dùng mục tiêu. Kiểm tra cam kết SLA và phương án xử lý sự cố của nhà cung cấp.
Doanh nghiệp cũng nên xác định rõ hệ thống nào cần hoạt động liên tục và hệ thống nào có thể tạm thời làm việc offline. Việc này giúp lựa chọn kiến trúc cloud phù hợp thay vì đầu tư dàn trải.
2. Rủi ro về bảo mật và quyền riêng tư
Khi sử dụng cloud computing, dữ liệu của doanh nghiệp được lưu trữ và xử lý trên hạ tầng do nhà cung cấp vận hành. Điều này không có nghĩa dữ liệu mặc nhiên mất an toàn, nhưng doanh nghiệp cần hiểu rõ trách nhiệm bảo mật của từng bên.
Nhà cung cấp thường chịu trách nhiệm bảo vệ hạ tầng vật lý, trung tâm dữ liệu và các lớp nền tảng theo phạm vi dịch vụ. Trong khi đó, doanh nghiệp vẫn phải quản lý tài khoản, mật khẩu, quyền truy cập, dữ liệu, ứng dụng và cấu hình bảo mật của mình.
Một số rủi ro thường xuất phát từ chính cách vận hành nội bộ, chẳng hạn:
- Cấp quyền truy cập rộng hơn mức cần thiết
- Không bật xác thực đa yếu tố cho tài khoản quản trị
- Mở cổng dịch vụ không cần thiết ra Internet
- Cấu hình sai vùng lưu trữ hoặc cơ sở dữ liệu
- Không sao lưu dữ liệu độc lập
- Không theo dõi nhật ký truy cập và cảnh báo bảo mật
Vì vậy, doanh nghiệp nên xây dựng chính sách phân quyền rõ ràng, mã hóa dữ liệu quan trọng, sao lưu định kỳ và kiểm tra các cấu hình có thể làm lộ dữ liệu. Bạn có thể tham khảo thêm cách bảo mật dữ liệu của doanh nghiệp trên đám mây để xây dựng quy trình bảo vệ phù hợp hơn.
Bên cạnh biện pháp kỹ thuật, doanh nghiệp cũng cần xem xét vị trí lưu trữ dữ liệu, điều khoản xử lý dữ liệu, quyền truy cập của bên thứ ba và quy trình hỗ trợ khi xảy ra sự cố.
3. Chi phí có thể phát sinh khó kiểm soát
Một trong những lý do doanh nghiệp lựa chọn cloud là không phải đầu tư lớn ngay từ đầu cho máy chủ, thiết bị mạng và trung tâm dữ liệu. Tuy nhiên, chuyển từ chi phí đầu tư ban đầu sang hình thức trả theo mức sử dụng không đồng nghĩa với việc chi phí luôn thấp hơn.
Chi phí cloud có thể tăng do:
- Khởi tạo nhiều máy chủ nhưng không sử dụng thường xuyên
- Duy trì tài nguyên vượt quá nhu cầu thực tế
- Lưu quá nhiều bản sao lưu, snapshot hoặc log. Phát sinh chi phí lưu trữ và truyền tải dữ liệu. Không tắt các tài nguyên dùng cho thử nghiệm. Không theo dõi ngân sách theo từng dự án hoặc phòng ban.
Với doanh nghiệp có nhiều nhóm cùng sử dụng cloud, việc thiếu quy trình quản lý có thể khiến chi phí tăng dần mà không xác định được nguyên nhân. Một máy chủ nhỏ có thể không tạo ra khoản chênh lệch lớn, nhưng nhiều tài nguyên nhàn rỗi trong thời gian dài sẽ ảnh hưởng rõ rệt đến ngân sách vận hành.
Để kiểm soát chi phí, doanh nghiệp nên phân loại tài nguyên theo dự án, gắn hạn mức ngân sách, theo dõi mức sử dụng định kỳ và xóa những tài nguyên không còn cần thiết. Với hệ thống hoạt động ổn định, có thể cân nhắc các gói thuê theo tháng hoặc phương án thanh toán phù hợp hơn thay vì chỉ sử dụng hoàn toàn theo giờ.
Khi so sánh chi phí giữa cloud và máy chủ vật lý, không nên chỉ nhìn vào giá thuê máy chủ. Cần tính cả chi phí lưu trữ, sao lưu, băng thông, hỗ trợ kỹ thuật, bảo mật và nhân sự vận hành.
4. Phụ thuộc vào nhà cung cấp và năng lực kỹ thuật
Khi đưa hệ thống lên cloud, doanh nghiệp không còn toàn quyền kiểm soát phần cứng, trung tâm dữ liệu và một số lớp hạ tầng bên dưới. Nếu nhà cung cấp gặp sự cố, thay đổi chính sách hoặc hỗ trợ chưa kịp thời, hoạt động của doanh nghiệp có thể bị ảnh hưởng.
Một vấn đề khác là sự phụ thuộc vào công nghệ riêng của từng nhà cung cấp. Một số dịch vụ, giao diện quản trị hoặc API có thể khiến việc chuyển dữ liệu và ứng dụng sang nền tảng khác mất nhiều thời gian, chi phí và nhân lực. Đây thường được gọi là vendor lock-in, tức tình trạng khó rời khỏi một nhà cung cấp cụ thể.
Doanh nghiệp cũng cần có nhân sự đủ khả năng quản trị hệ thống. Nhà cung cấp có thể hỗ trợ hạ tầng, nhưng không phải lúc nào cũng chịu trách nhiệm thay doanh nghiệp thiết kế ứng dụng, phân quyền tài khoản, tối ưu cơ sở dữ liệu hoặc xử lý lỗi trong mã nguồn.
Trước khi ký hợp đồng, doanh nghiệp nên kiểm tra:
- Cam kết uptime và thời gian phản hồi khi có sự cố
- Phạm vi hỗ trợ kỹ thuật của nhà cung cấp
- Khả năng xuất dữ liệu và khôi phục dữ liệu
- Điều khoản khi muốn chuyển sang nền tảng khác
- Cách giám sát, sao lưu và bàn giao hệ thống
- Khả năng mở rộng sang mô hình hybrid cloud hoặc multi-cloud khi cần.
Với hệ thống quan trọng, doanh nghiệp nên lưu tài liệu kiến trúc, kiểm thử quy trình khôi phục và duy trì bản sao dữ liệu độc lập. Không nên chỉ dựa vào một tài khoản quản trị hoặc một phương án sao lưu duy nhất.
Trước khi chuyển đổi, doanh nghiệp nên bắt đầu bằng một hệ thống ít rủi ro, đo lường chi phí và hiệu suất, sau đó mới mở rộng sang các workload quan trọng hơn. Với nhu cầu triển khai website hoặc ứng dụng, bạn có thể tham khảo thêm dịch vụ Cloud Server và những ưu điểm của Cloud Server so với máy chủ vật lý và máy chủ ảo.
Câu hỏi thường gặp
Điện toán đám mây có an toàn không?
Điện toán đám mây có thể an toàn nếu nhà cung cấp và doanh nghiệp cùng thực hiện đúng trách nhiệm bảo mật. Nhà cung cấp bảo vệ hạ tầng, còn doanh nghiệp phải quản lý tài khoản, dữ liệu, quyền truy cập và cấu hình ứng dụng. Rủi ro thường tăng khi doanh nghiệp phân quyền sai, không sao lưu hoặc không theo dõi hoạt động bất thường.
Cloud computing có luôn rẻ hơn máy chủ vật lý không?
Không. Cloud có thể giúp giảm chi phí đầu tư ban đầu và phù hợp với hệ thống có nhu cầu tài nguyên thay đổi. Tuy nhiên, chi phí vận hành có thể tăng nếu doanh nghiệp duy trì tài nguyên nhàn rỗi, dùng quá nhiều lưu trữ, sao lưu hoặc băng thông. Cần so sánh tổng chi phí sở hữu theo đúng nhu cầu thực tế.
Nhược điểm của điện toán đám mây chủ yếu nằm ở sự phụ thuộc vào kết nối, yêu cầu bảo mật, khả năng kiểm soát chi phí và mức độ phụ thuộc vào nhà cung cấp. Khi đánh giá đúng các rủi ro này, xây dựng phương án dự phòng và lựa chọn nhà cung cấp phù hợp, doanh nghiệp vẫn có thể khai thác hiệu quả những lợi ích mà cloud computing mang lại.
Theo Bizfly Cloud chia sẻ
